Reklama laboratorium medycznego i diagnostycznego: co wolno punktowi pobrań

Tylko w granicach informacji. Art. 8 ustawy o medycynie laboratoryjnej stanowi, że wykonywanie czynności z zakresu medycyny laboratoryjnej jest wykonywaniem działalności leczniczej. To zdanie przenosi każde laboratorium pod art. 14 ust. 1 ustawy o działalności leczniczej, który nakazuje podawać do wiadomości publicznej informacje o zakresie i rodzajach świadczeń, ale zastrzega, że ich treść i forma nie mogą mieć cech reklamy.

Nie, bo w ogóle o niej nie mówi. W całym tekście ustawy z 15 września 2022 r. o medycynie laboratoryjnej (Dz.U. 2022 poz. 2280) słowo reklama nie pada ani razu. Ograniczenie nie pochodzi z tej ustawy, tylko z art. 14 ust. 1 ustawy o działalności leczniczej, do którego odsyła art. 8. Szukanie zakazu w ustawie o medycynie laboratoryjnej zawsze kończy się wnioskiem, że zakazu nie ma.

Brzmi tak: podmiot wykonujący działalność leczniczą podaje do wiadomości publicznej informacje o zakresie i rodzajach udzielanych świadczeń zdrowotnych, a treść i forma tych informacji nie mogą mieć cech reklamy. Pierwsze zdanie jest obowiązkiem, nie przyzwoleniem. Drugie ogranicza formę, nie zakazuje komunikacji. Laboratorium ma więc informować, tylko bez reklamowego opakowania.

Tak, jeżeli działa jako komórka organizacyjna zakładu leczniczego, a tak działa większość punktów pobrań przy sieciach laboratoryjnych. Art. 2 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy o medycynie laboratoryjnej obejmuje laboratorium będące zakładem leczniczym albo jego jednostką lub komórką organizacyjną. Reżim informacyjny z art. 14 obejmuje wtedy także materiały promujące sam punkt.

Ustawa o działalności leczniczej nie przewiduje za to kary pieniężnej i to jest najczęściej mylona część. Sankcją jest art. 108 ust. 2 pkt 3, czyli wykreślenie z rejestru podmiotów wykonujących działalność leczniczą za rażące naruszenie warunków wymaganych do wykonywania działalności objętej wpisem. Skutek finansowy jest większy niż grzywna, bo oznacza zatrzymanie działalności.

Nie. Art. 108 ust. 3 ustawy o działalności leczniczej stanowi, że wykreślenie z rejestru w przypadkach z ust. 2 pkt 1, 3 i 4 następuje po uprzednim wydaniu decyzji o zakazie wykonywania działalności objętej wpisem, i że decyzji tej nadaje się rygor natychmiastowej wykonalności. Spór o zasadność toczy się już po zatrzymaniu działalności, a nie przed.

Trzy lata. Art. 108 ust. 4 ustawy o działalności leczniczej stanowi, że podmiot wykreślony z rejestru na podstawie ust. 2 pkt 1, 3 lub 4 może uzyskać ponowny wpis niewcześniej niż po upływie 3 lat od dnia wykreślenia. Dodatkowo art. 108 ust. 1 pkt 2 każe odmówić wpisu każdemu, kogo wykreślono z tych przyczyn w okresie 3 lat poprzedzających wniosek.

Słowo reklama nie pada w nim ani razu. Kodeks przyjęty uchwałą nr 31/2022 VI Krajowego Zjazdu Diagnostów Laboratoryjnych z 16 grudnia 2022 r. używa w § 28 słowa promocja i stawia inny warunek: diagnosta może podawać do wiadomości publicznej informacje o zakresie i rodzajach udzielanych świadczeń, ale głównym celem tych informacji nie może być promocja sprzedaży produktów odczynnikowych, sprzętu i wyrobów medycznych do diagnostyki in vitro.

Bada się co innego. Art. 14 ust. 1 ustawy o działalności leczniczej ocenia treść i formę materiału, czyli pyta, czy wygląda jak reklama. Paragraf 28 Kodeksu Etyki ocenia główny cel informacji, czyli pyta, po co powstała. Ten sam film może przejść jeden test i oblać drugi, dlatego materiał trzeba układać pod oba naraz, a nie tylko pod przepis ustawy.

Tak, cena mieści się w informacji o zakresie i rodzajach udzielanych świadczeń zdrowotnych z art. 14 ust. 1. Ryzyko pojawia się dopiero w opakowaniu: przekreślona cena, licznik czasu, hasło o promocji ostatniej szansy albo pakiet z gratisem przesuwają przekaz z informacji w stronę zachęty i to właśnie tam pojawiają się cechy reklamy, o których mówi przepis.

Tak i jest to jeden z bezpieczniejszych wyborów obsadowych w tej kategorii. Diagnosta mówiący o tym, jak przebiega badanie i jak się do niego przygotować, realizuje wprost obowiązek informacyjny z art. 14 ust. 1. Granicę wyznacza § 27 Kodeksu Etyki, który nakazuje unikać nieuczciwej konkurencji, oraz § 28, gdy materiał zaczyna promować konkretny sprzęt lub odczynniki.

Może, ale to najtrudniejszy obsadowo wariant w tej kategorii. Wypowiedź pacjenta z natury opisuje efekt, a nie zakres świadczenia, więc szybko wychodzi poza informację o zakresie i rodzajach udzielanych świadczeń z art. 14 ust. 1. Bezpieczniejsze jest pokazanie ścieżki pacjenta bez oceny wyniku: rejestracja, pobranie, czas oczekiwania, odbiór wyniku online.

Tak, mimo że art. 2 ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy o medycynie laboratoryjnej mówi o jednostce organizacyjnej uczelni albo instytutu badawczego niebędącego podmiotem leczniczym. Rozstrzyga art. 8 tej ustawy: samo wykonywanie czynności medycyny laboratoryjnej jest wykonywaniem działalności leczniczej, więc reżim informacyjny z art. 14 obejmuje także tę formę.

Organ prowadzący rejestr podmiotów wykonujących działalność leczniczą, czyli w praktyce wojewoda, a dla praktyk zawodowych diagnostów Krajowa Rada Diagnostów Laboratoryjnych. To inny model niż w aptekach, gdzie nadzór nad reklamą ma wprost wskazany wojewódzki inspektor farmaceutyczny. Tu nadzór idzie przez warunki wpisu do rejestru i przez odpowiedzialność zawodową diagnosty.